Frezowanie współbieżne i przeciwbieżne

Ze względu na charakter skrawania obróbkę zębów ślimacznicy, zarówno przy zastosowaniu frezów ślimakowych, jak i pojedynczych noży, zaliczyć trzeba do frezowania. Wprawdzie w jednym i drugim przypadku liczba ostrzy skrawających jest różna, ale charakter obróbki jest identyczny.

Frezować można współbieżnie lub przeciwbieżnie. Współbieżnym frezowaniem nazywamy takie frezowanie, jeżeli w strefie skrawania kierunki ruchu narzędzia i przedmiotu są zgodne. Frezowaniem natomiast przeciwbieżnym nazywamy frezowanie, w którym w strefie skrawania kierunki ruchu narzędzia i przedmiotu są różne.

W przypadku frezowania ślimacznic metodą styczną możliwe są, ogólnie rzecz biorąc, cztery przypadki frezowania, które pokazano na rysunku. Z kinematycznego punktu widzenia różnice między tymi przypadkami ograniczają się tylko do tego, czy w związku z posuwem stycznym freza należy przyśpieszyć, czy opóźnić ruch obrotowy stołu względnie ruch obrotowy narzędzia. W przypadkach pokazanych na rysunku posuw styczny freza wymaga odpowiedniego zwolnienia ruchu obrotowego stołu albo przyśpieszenia ruchu obrotowego narzędzia. Natomiast w przypadkach pokazanych na rysunku trzeba przyśpieszyć ruch obrotowy stołu albo zwolnić ruch obrotowy freza. Z kinematycznego punktu widzenia realizacja wszystkich tych przypadków nie natrafia na żadne trudności. Zmianę bowiem kierunku ruchu uzyskuje się bardzo łatwo, albo przez dodanie, albo przez usunięcie jednego koła pośredniego na gitarze mechanizmu podziału względnie na gitarze mechanizmu posuwu.

Inaczej natomiast sprawa wygląda, jeśli rozważyć ją od strony dynamicznej. Cztery przypadki pokazane na rysunku, sprowadzają się wtedy do dwóch zasadniczych sposobów

frezowania: frezowania przeciwbieżnego (rysunek) i frezowania współbieżnego (rysunek). Frezowanie współbieżne ma wprawdzie pewne zalety ale wymaga, aby w układzie napędzającym stół i suport narzędziowy nie było luzów. Jeśli więc obrabiarka jest do takiej pracy przystosowana, można stosować frezowanie współbieżne. Jeśli natomiast w przekładni ślimakowej napędu stołu frezarki lub między śrubą i nakrętką w napędzie suportu narzędziowego występują luzy, lepiej jest stosować frezowanie przeciwbieżne.

Układ ruchów frezów przy frezowaniu ślimacznic

Chodzi bowiem o to, aby nie dopuszczać do zmiany zwrotu wektorów niektórych składowych sił skrawania. Jeśli bowiem istnieją luzy, zmiana zwrotu wektora siły składowej na kierunek ruchu stołu lub na kierunek ruchu suportu narzędziowego może spowodować gwałtowny przesuw, powodując uszkodzenie powierzchni obrabianej ślimacznicy.

Chcąc stosować frezowanie przeciwbieżne, trzeba frezy prawotnące zaopatrywać w nakrój stożkowy w prawym końcu freza (rysunek), a frezy lewotnące — w nakrój stożkowy w lewym końcu freza (rysunek).

 

Drukuj